Mòn Mõi - Thơ Thanh Tịnh

Mòn Mõi - Thơ Thanh Tịnh

Postby DIEU DUC » Sun Nov 20, 2011 3:01 am

Mòn Mõi
Em ơi nhẹ cuốn bức rèm tơ
Tìm thử chân mây khói tỏa mờ
Có bóng tình quân muôn dặm ruỗi
Ngựa hồng tuôn bụi cõi xa mơ
Bên rừng ngọn cỏ rung cây
- Chị ơi con nhạn lạc bầy kêu sương
Ô kìa ! bên cõi trời đông
Ngựa ai còn ruỗi dặm hồng xa xa ...
Này lặng em ơi , lặng lặng nhìn
- Phải chăng mình ngựa sắc hồng in
Nhẹ nhàng em sẽ buông rèm xuống
- Chị sợ trong sương bóng ngựa chìm
Ngựa hồng đã đến bên hiên
Chị ơi trên ngựa chiếc yên ... vắng người !


Ngôn ngữ thơ của Thanh Tịnh trong bài này như thuộc về thời " Chinh Phụ Ngâm " , lùi xa hơn giai đoạn thơ mới tiền chiến mà ông đang ở trong dòng , có lẻ vì ông muốn trở về ngôn ngữ xưa cho thích hợp những hình ảnh cổ thời : ngựa hí sa trường , chinh phụ ngóng trông chồng , xưa nay chinh chiến mấy ai về .
Đây là thể thơ đối thoại tưởng chừng đã lãng quên vì ít ai dùng . Bẵng đi một thời gian dài , nay gặp lại tưởng chừng , ta có cảm tưởng như tìm lại một cuốn sách cũ trong kho không người lai vãng . Thể thơ đối thoại thường được áp dụng ở những thi phẩm trường thiên như Truyện Kiều hay Lục Vân Tiên, trong đó gồm nhiều nhân vật với nhiều dịp đối thoại nhau qua diễn tiến của một câu chuyện dài , lắm tình tiết làm nên thứ
tiểu thuyết văn vần. Thể đối thoại ít khi dùng trong bài thơ ngắn , vì nhà thơ thường độc thoại , có khi còn đại diện nói dùm cảm nghĩ của người khác :
Nếu anh còn trẻ như năm cũ
Quyết đón em về sống với anh
Những khoảng chiều buồn phơ phất lại
Anh đàn em hát níu xuân xanh ( Hoàng Cầm )


Khi làm thơ với cấu trúc gồm hai nhân vật thì có ba cách :
- Một là đặt câu nói nhân vật vào hai dấu ngoặt kép như trong bài thơ Đi Chùa Hương với lời của cô gái và lời của chàng trai thỉnh thoảng được ghi nguyên văn bằng thể thức trên , còn tất cả là lời tác giả như một kẻ thứ ba đứng ngoài cuộc .
- Hai là dùng dấu gạch chắn ngang : như trong bài Tình Già của Phan Khôi . Lời của người tình già 25 năm gặp lại thỉnh thoảng được chen vào . Ngoài ra là lời của Phan Khôi như một kẻ đang chứng kiến câu chuyện .

Bài thơ Tình Sầu của Huyền Kiêu là điển hình của thể thơ đối thoại với các áp dụng dấu gạch ngang ngắn dành cho lời của một người trong cuộc :
Xuân hồng có chàng tới hởi
Em thơ , chị đẹp em đâu ?
- Chị tôi hoa thắm cài đầu
Đi đuổi bướm vàng ngoài nội
Hạ đỏ có chàng tới hỏi
Em thơ , chị đẹp em đâu ?
- Chị tôi tóc xỏa ngang đầu
Đi giặc tơ vàng bên suối
Thu biếc có chàng tới hỏi
Em thơ , chị đẹp em đâu ?
- Chị tôi hoa thắm quàng đầu
Đi hát tình sầu trong núi
Đông xám có chàng tới hỏi
Em thơ chị đẹp em đâu ?
- Chị tôi hoa phủ đầy đầu
Đã ngũ trong lòng mộ tối

Đoạn cuối của bài thơ u buồn nhưng không đến nỗi bất ngờ , vì ta có thể đoán trước điều gì tác gia muốn nói qua diễn tiến của thời gian bốn mùa , nằm trong chủ đề có tính cách siêu hình - đôi khi có tính cách ứng nghiệm - nhưng không phải thường hằng - mà thi nhân thường dùng làm nguồn cảm hứng : đó là chủ đề hồng nhan bạc phận .

Khởi điểm với bài thơ Mòn Mõi của Thanh Tịnh , tác giả Trần Văn Nam nhân đó đã bàn về vấn đề văn chương với đôi dòng cảm nghĩ qua bài viết này .
Nói về thơ , có người chú trọng đến thể cách riêng của mỗi tác giả , như nhà văn Võ Phiến chú trọng đến giọng điệu khinh bạt trong" Tống Biệt Hành "của Thâm tâm . Nguyễn Bắc Sơn có giọng điệu nghênh ngang . " Bài Hành Phương Nam " của Nguyễn Bính chua chát tình đời . Tô Thùy Yên khệnh khạng như người say trước giờ lâm trận vì không biết sống chết sẽ ra sao ...
Giọng điệu thơ thường đến với các nhà thơ không do một sắp xếp trước .
Xin hãy mĩm cười với nhà thơ Nguyễn Bắc Sơn như một chút tinh nghịch thư giản cuối tuần :
Đầu tiên tôi thở cái phào
Bao nhiêu phiền não như trào ra theo
Nín hơi tôi thở cái phèo
Bao nhiêu mộng ảo bay vèo hư không ...



For this message the author DIEU DUC has received thanks:
KHÚC MINH HƯƠNG(Sun Nov 20, 2011 7:06 am)
Rating:6.25%
 
DIEU DUC
 
Posts: 9367
Images: 3009
Joined: Fri Jul 09, 2010 11:25 pm
Has thanked: 18170 times
Have thanks: 12235 times

Return to Thơ Tiền Chiến

Who is online

Users browsing this forum: No registered users and 1 guest

cron